Wat is functional training? Betekenis, bewegingen en onderzoek
Functional training is trainen met bewegingen voor kracht, snelkracht, beweeglijkheid en uithoudingsvermogen, om beter te presteren in het echte leven. Vaak gaat het om squats, lunges en dragen, die direct doorwerken in je dagelijks leven of je sport. Zo omschrijft ACSM het, de Amerikaanse vereniging voor sportgeneeskunde.
volgens ACSM
Red Hooftman · 29 oktober 2026
In het kort
- Wat is functional training?
- Trainen met bewegingen die direct doorwerken in je dagelijks leven of je sport, zoals squats, lunges en dragen, volgens ACSM.
- En functional fitness?
- Zo noemt ACSM het. Een definitie waar iedereen het over eens is, bestaat volgens een overzicht niet.
- Verschil met machines?
- Volgens een opinieartikel werk je bij functionele oefeningen met je hele lichaam, staand en in meer richtingen. Volgens een overzicht zijn de doelen wel dezelfde als bij gewone training.
- Wat meet onderzoek?
- Bij sporters vond een overzicht van 9 studies effect op snelheid, spierkracht, snelkracht, balans en wendbaarheid. Lichaamssamenstelling verbeterde niet duidelijk. Een ander overzicht, over functionele training op hoge intensiteit, vond geen duidelijk effect op wendbaarheid.
Wat betekent functional training?
de definitie, het woord en waar het vandaan komtDe definitie · volgens ACSM
Volgens ACSM, de Amerikaanse vereniging voor sportgeneeskunde, draait functional fitness training om bewegingen voor kracht, snelkracht, beweeglijkheid en uithoudingsvermogen. Ze zijn bedoeld om beter te presteren in het echte leven. Vaak gaat het om squats, lunges en dragen. Het kan met of zonder materiaal, individueel of in een groep.
Plek 10 · in de fitnesstrends van 2026
In de lijst met fitnesstrends voor 2026 van ACSM staat functional fitness training op plek 10. Gewone krachttraining staat op plek 7. De lijst komt uit een enquête onder 2.000 zorgverleners, onderzoekers en trainers uit de fitnesswereld.
Consensus · 13 experts
In een studie uit 2025 zochten onderzoekers een definitie waar experts het over eens zijn. Van de 31 gekozen experts deden er 13 mee. Volgens hen is functional training een aanpak die bijdraagt aan betere prestaties, naar je eigen doel. Dat kan onder meer in sport, het dagelijks leven en fitness. Daarbij tellen de taak en hoe ieder mens op training reageert (Pereira 2025).
Het woord · functioneel
Functioneel slaat op wat je elke dag doet, met een praktisch doel. Een opinieartikel noemt als voorbeelden lopen, duwen, trekken, squatten en rollen. Functional training is dan een reeks oefeningen om die dagelijkse dingen beter te doen (La Scala Teixeira 2017).
Waar het vandaan komt · eerst bij sporters
Functionele training op hoge intensiteit heet HIFT. Bij sporters wordt dit soort training al sinds het eind van de 20e eeuw gebruikt. Daarna werd het populair in de fitness: in 2018 stond het in de top 10 van fitnesstrends. Van die programma's komt CrossFit het meest voor (Feito 2018); over zulke workouts lees je meer bij AMRAP en EMOM. De term functional training komt volgens een overzicht uit de sportgeneeskunde (Ide 2021).
De definitie en de trends komen van ACSM. De consensus, het woord en de geschiedenis komen uit vier studies.
Wat is het verschil met trainen op machines?
zoals de onderzoekers het beschrijvenMachines of vrij · zo beschrijft een overzicht het
Volgens een overzicht gold gewone krachttraining als trainen op machines, met een gewicht dat stap voor stap omhoog gaat. Functional training combineerde bewegingen in meer richtingen, met meer gewrichten tegelijk (Ide 2021). Bankdrukken en de leg press gebruiken ook meer gewrichten, maar alleen van je armen of je benen. Bij een clean of een thruster werkt je hele lichaam tegelijk (La Scala Teixeira 2017).
Staand en op één been · in meer richtingen
Een opinieartikel noemt meer kenmerken. Je verplaatst je gewicht opzij, zoals bij een zijwaartse squat. Of je werkt met één been of om en om, zoals bij lunges. Je beweegt in meer richtingen, en door staand te oefenen komt er wat onbalans bij (La Scala Teixeira 2017).
De zaal · vrije vloer in plaats van machines
Zalen voor functionele training op hoge intensiteit zijn anders ingericht dan een gewone sportschool. Ze geven voorrang aan vrije vloer en materiaal dat je kunt verplaatsen. Een gewone sportschool draait meer om cardiotoestellen met tv-schermen en vaste krachtmachines (Feito 2018).
HIIT of HIFT · twee verschillende vormen
HIFT wordt vaak vergeleken met HIIT, maar het zijn twee verschillende vormen. HIIT zijn korte, herhaalde stukken hard werk, met rust of rustig bewegen ertussen om te herstellen. HIFT gebruikt steeds wisselende functionele oefeningen van verschillende duur, met of zonder rust (Feito 2018).
Echt een ander soort training? · 20 studies
Een overzicht bekeek de 20 nieuwste studies over functional training. Er bestaat geen definitie waar iedereen het over eens is. Volgens de onderzoekers willen de programma's hetzelfde bereiken als gewone training, met dezelfde oefeningen. Ze raden aan de namen functional training, HIFT en functional fitness training niet meer voor een programma te gebruiken (Ide 2021).
Meer of minder functioneel · een schaal
Door de vele uitleggen kan volgens de onderzoekers elke manier van trainen functioneel heten. In de consensus kwam het voorstel om functional training niet apart te zien van training in het algemeen. Een programma kun je dan bekijken op een schaal van meer of minder functioneel (Pereira 2025). In een vakblad van ACSM schrijft Mang dat functionele en gewone krachttraining volgens veel onderzoek allebei prestaties verbeteren. Volgens Mang vullen de twee elkaar aan.
De kenmerken komen uit een opinieartikel en een overzicht, de zaal en HIIT uit een overzicht over HIFT. De twijfel over het verschil komt uit een overzicht, de consensus en een stuk in een vakblad van ACSM.
Functioneel of traditioneel: de twee programma's uit één studie
tik een groepFunctioneel 9 sporters
- Burpeesmet je eigen gewicht
- Squat met de stangplus staand kuitheffen
- Push-up op een medicijnbalom en om
- Snatchhet trekken uit het gewichtheffen
- Clean and jerkhet stoten uit het gewichtheffen
- Lunge met medicijnbalmet de bal in je handen
- Deadlift op één beenmet een kettlebell
Traditioneel 8 sporters
- Squat in de Smith-machinestang in een vaste geleiding
- Bankdrukken met de stangliggend op een bank
- Leg extensionzittend je benen strekken
- Lat pull-downstang van boven naar beneden
- Leg curl liggendliggend je benen buigen
- Schouderdrukkenop een machine
- Lateral raiseaan de kabel
Uit één studie bij 17 taekwondosporters van topniveau, allemaal vrouwen (Khazaei 2023). In beide programma's stond aan het eind dezelfde oefening voor de romp: de plank.
Welke bewegingen horen bij functional training?
zes soorten, met een voorbeeld uit onze oefeningenDuwen · push-up
Duwen is een van de vijf basisbewegingen van ACE. Ook twee studies over functional training noemen het (La Scala Teixeira 2017, Ide 2021). Een voorbeeld is de push-up. Volgens onze oefenpagina doen je borstspieren daarbij het meeste werk.
Tillen · deadlift op één been
In een studie bij taekwondo had de functionele groep een eigen programma (Khazaei 2023). Daarin stonden onder meer de snatch, de clean and jerk en een deadlift op één been met een kettlebell. Op onze site staat de single-leg romanian deadlift, met vooral je hamstrings en bilspieren.
Dragen · farmer's walk
Dragen noemt ACSM naast squats en lunges. Een overzicht noemt dragen als oefening die lijkt op wat je dagelijks doet (Ide 2021). Een voorbeeld is de farmer's walk: volgens onze oefenpagina geeft je grip het eerst op. Meer over dragen met kettlebells lees je bij kettlebell-oefeningen.
Draaien · cable woodchop
Ook draaien is een basisbeweging van ACE. Een voorbeeld is de cable woodchop. Volgens onze oefenpagina doen je schuine buikspieren daarbij het meeste werk: zij draaien je romp.
ACE noemt vijf basisbewegingen: buigen en tillen (squat), op één been (lunge), duwen, trekken en draaien. Een lijst van zeven functionele bewegingen van een bond of uit onderzoek vonden we niet. De spieren en de uitvoering staan op onze oefenpagina's.
Werkt functional training? Wat onderzoek meet
vier onderzoeken bij sportersSporters · 9 studies
Een overzicht zocht studies naar functional training bij sporters. Van de 145 gevonden studies voldeden er 9 aan alle eisen, met een redelijke kwaliteit. Functional training had effect op snelheid, spierkracht, snelkracht, balans en wendbaarheid. Over lenigheid en spieruithoudingsvermogen was nog weinig bewijs. In lichaamssamenstelling vonden de onderzoekers geen duidelijke verbetering (Xiao 2021).
Sprinten en springen · 15 studies
Een tweede overzicht vond 15 bruikbare studies bij sporters, van 220. De kwaliteit was matig. De meeste studies zagen een positief effect op sprinten, springen en functioneel bewegen. Een klein aantal vond geen positief effect op sprinten en springen. Volgens de onderzoekers kwam dat door de korte duur, het lage aantal trainingen en het ontbreken van extra oefeningen (Bashir 2022).
Op hoge intensiteit · 478 sporters
Een overzicht van 13 studies van middelmatige tot hoge kwaliteit keek naar functionele training op hoge intensiteit (HIFT). Samen ging het om 478 sporters van 10 tot 24,5 jaar. Spierkracht van boven- en onderlichaam, snelkracht, lenigheid en prestaties in hun sport gingen vooruit. Op uithoudingsvermogen en wendbaarheid vonden de onderzoekers geen duidelijk effect. Over wendbaarheid zegt dit overzicht dus iets anders dan het eerste (Wang 2023).
Functioneel of traditioneel · 17 sporters
17 taekwondosporters van topniveau, allemaal vrouwen, trainden 8 weken lang 3 keer per week, 75 tot 90 minuten. Een groep van 9 deed functionele training, een groep van 8 traditionele krachttraining. Tussen de groepen vonden de onderzoekers op geen enkele meting een duidelijk verschil. Beide programma's verbeterden de meeste gemeten eigenschappen. In de functionele groep gingen ook het piekvermogen en het gemiddelde vermogen vooruit (Khazaei 2023).
Elke studie had een andere groep, duur en soort training. Vergelijk de getallen dus niet één op één.
Eiwitpoeder vergelijken
prijs per portie van vandaagWhey · 900 gram
Gebruik je eiwitpoeder, dan zie je hier de prijs per portie van vandaag. Meer over dit soort poeder lees je bij wat is whey protein.
Prijs van vandaag, met code SPORTPOEDER.
Vragen
Wat is functional training?
Trainen met bewegingen voor kracht, snelkracht, beweeglijkheid en uithoudingsvermogen, om beter te presteren in het echte leven. Vaak gaat het om squats, lunges en dragen. Zo omschrijft ACSM het.
Wat is functional fitness?
Zo noemt ACSM het. In de fitnesstrends van ACSM voor 2026 staat functional fitness training op plek 10. Een definitie waar iedereen het over eens is, bestaat volgens een overzicht niet.
Wat is een functional gym?
Een overzicht beschrijft zalen voor functionele training op hoge intensiteit. Die geven voorrang aan vrije vloer en materiaal dat je kunt verplaatsen. Een gewone sportschool draait meer om cardiotoestellen en vaste krachtmachines.
Wat is het verschil tussen HIIT en functional training?
HIIT wordt vaak vergeleken met functionele training op hoge intensiteit (HIFT), maar het zijn twee verschillende vormen. HIIT zijn korte stukken hard werk met rust of rustig bewegen ertussen. HIFT gebruikt wisselende functionele oefeningen van verschillende duur, met of zonder rust.
Wat zijn de functionele bewegingen?
Een lijst van zeven van een bond of uit onderzoek vonden we niet. ACE noemt vijf basisbewegingen: buigen en tillen (squat), op één been (lunge), duwen, trekken en draaien. ACSM noemt squats, lunges en dragen.
Wat is het verschil tussen functional training en krachttraining?
Volgens een overzicht willen functionele programma’s hetzelfde bereiken als gewone training, met dezelfde oefeningen. In een studie bij 17 taekwondosporters vonden onderzoekers geen duidelijk verschil tussen de twee groepen.
Werkt functional training?
Bij sporters vond een overzicht van 9 studies effect op snelheid, spierkracht, snelkracht, balans en wendbaarheid. In lichaamssamenstelling vonden de onderzoekers geen duidelijke verbetering. De kwaliteit van de studies was redelijk. Een ander overzicht vond bij functionele training op hoge intensiteit geen duidelijk effect op wendbaarheid.
Wat zijn voorbeelden van functionele oefeningen?
Op deze pagina staan de push-up, de pull-up, de squat, lunges, de farmer’s walk en de cable woodchop als voorbeeld. In een studie stonden ook burpees, de snatch en de clean and jerk in het functionele programma.
Volledige uitleg lezen (2 min)
Wat is functional training?
Volgens ACSM gaat functional training om bewegingen voor kracht, snelkracht, beweeglijkheid en uithoudingsvermogen. Ze zijn bedoeld om beter te presteren in het echte leven. Vaak gaat het om squats, lunges en dragen (ACSM). Volgens 13 experts is het een aanpak voor betere prestaties, naar je eigen doel (Pereira 2025).
Waar komt functional training vandaan?
Functionele training op hoge intensiteit (HIFT) wordt bij sporters al sinds het eind van de 20e eeuw gebruikt. In 2018 stond het in de top 10 van fitnesstrends (Feito 2018). De term functional training komt volgens een overzicht uit de sportgeneeskunde (Ide 2021).
Verschil met trainen op machines
Volgens een overzicht gold gewone krachttraining als trainen op machines, met een gewicht dat stap voor stap omhoog gaat. Functional training combineerde bewegingen in meer richtingen, met meer gewrichten tegelijk. Toch willen functionele programma’s volgens dezelfde onderzoekers hetzelfde bereiken als gewone training, met dezelfde oefeningen (Ide 2021).
Wat meet onderzoek?
Bij sporters vond een overzicht van 9 studies effect op snelheid, spierkracht, snelkracht, balans en wendbaarheid. In lichaamssamenstelling vonden de onderzoekers geen duidelijke verbetering (Xiao 2021). In een studie bij 17 taekwondosporters vonden onderzoekers geen duidelijk verschil tussen functionele en traditionele krachttraining (Khazaei 2023).