Wat is karate? Lege hand, kata en kumite
Karate betekent in het Japans letterlijk lege hand: het was een vorm van zelfverdediging zonder wapens. Karate rust op drie pijlers: kihon, kata en kumite. Bij kumite is een ippon 3 punten.
Red Hooftman · 2 november 2026
In het kort
- Wat betekent karate?
- Lege (kara) hand (te). Het was een vorm van zelfverdediging zonder wapens. Do staat voor de weg.
- Wat is kata?
- Een vaste serie bewegingen: je beeldt een gevecht uit tegen een of meer denkbeeldige tegenstanders. De eerste techniek is altijd verdedigend.
- Wat is kumite?
- Gevechtshandelingen met een partner, aanvallend en verdedigend. In een wedstrijd krijg je scores voor stoten, trappen en worpen.
- Welke banden?
- Op kbn.nl staat geen landelijke volgorde van gekleurde banden. Wel vast: vanaf de 1e dan draag je de zwarte band.
De drie pijlers van karate
tik een pijlerKihon basis
- Trappen en stotenfundamentele technieken
- Afweren en parerenook basistechniek
- Standen en verplaatsingennet als de ademhaling
- Vorm, balans en stabiliteitessentieel, volgens de KBN
Kata vaste vorm
- Vaste serie bewegingeneen stijlfiguur
- Denkbeeldige tegenstanderseen of meer
- Eerste techniek verdedigenddat is altijd zo
- Eigen naam en betekeniselke stijl kent eigen kata's
Kumite met een partner
- Aanvallen en verdedigengevecht met een partner
- Stoten, trappen en worpendaar krijg je scores voor
- Hoogste score wintals de tijd om is
- 8 punten voorsprongdan is de wedstrijd voorbij
Uit kbn.nl, de site van de Karate-do Bond Nederland. Volgens de KBN begon karate bij een Chinese monnik en werd het op Okinawa geperfectioneerd. Begin 20e eeuw kwam het naar Japan. Bij kata met het puntensysteem geven vijf tot zeven scheidsrechters punten voor atletisch vermogen en techniek.
Punten bij kumite: 1, 2 of 3
KBN-kumitereglement vanaf 1 januari 2026Yuko
Voor een rechte stoot (tsuki) of slag (uchi) naar een scoregebied.
Waza-ari
Voor een trap naar het lichaam tussen bekken en sleutelbeen (chudan).
Ippon
Voor een trap boven het sleutelbeen (jodan), of een handtechniek als de ander met meer dan de voeten de mat raakt.
Voorsprong
Bij 8 punten voorsprong is de wedstrijd voorbij.
Wedstrijdtijd senioren
Cadetten en junioren 2 minuten, tot 14 jaar 1,5 minuut.
Bron: het KBN kumitereglement (versie 26.00, met ingang van 1 januari 2026), artikel 5, 7 en 8. Een score telt als 2 of meer judges hem aangeven. Volgens de KBN wordt karate in bijna 200 landen beoefend.
Banden en dan-graden bij karate
wat de KBN wel vastlegtZwarte band
Vanaf de 1e dan draag je de zwarte band. Je bent minstens een half jaar 1e kyu en minstens 15 jaar.
Jeugd-dan
Een jeugd zwarte band, te herkennen aan de witte J. Ook hier minstens een half jaar 1e kyu.
2e dan
Minstens 2 jaar 1e dan.
3e dan
Minstens 3 jaar 2e dan.
4e dan
Minstens 4 jaar 3e dan.
9e en 10e dan
Als erkenning voor een buitengewone, levenslange bijdrage aan het karate-do.
Bron: het dangraadreglement van de KBN (11 juni 2024) en danexamens voor jeugd. De KBN houdt twee keer per jaar landelijke danexamens. Een landelijke kleurvolgorde voor de kyu-banden geeft de KBN niet op kbn.nl. Bij judo ligt die wel vast: zie judo banden.
Vragen
Wat is kata bij karate?
Een vaste serie bewegingen waarmee je een gevecht uitbeeldt tegen een of meer denkbeeldige tegenstanders. De eerste techniek is altijd verdedigend.
Wat is kumite?
Gevechtshandelingen met een partner, aanvallend en verdedigend. In een wedstrijd krijg je scores voor stoten, trappen en worpen.
Wat is kihon?
Het oefenen van fundamentele technieken als afweren, stoten en trappen. Ook standen, ademhaling en verplaatsingen horen erbij.
Wat is de volgorde van de karatebanden?
Op kbn.nl staat geen landelijke kleurvolgorde voor de kyu-banden. Wel vast: vanaf de 1e dan draag je de zwarte band.
Hoe oud moet je zijn voor de zwarte band bij karate?
Minstens 15 jaar, en je bent minstens een half jaar 1e kyu. Voor de jeugd-dan geldt minstens 12 jaar.
Hoe lang duurt een kumitewedstrijd?
Bij de senioren 3 minuten. Cadetten en junioren 2 minuten, tot 14 jaar 1,5 minuut.
Waar komt karate vandaan?
Volgens de KBN begon het bij een Chinese monnik en werd het op Okinawa geperfectioneerd; begin 20e eeuw kwam het naar Japan.
Volledige uitleg lezen (1 min)
Wat betekent karate?
Karate betekent in het Japans letterlijk lege hand. Het was een vorm van zelfverdediging zonder wapens. Do staat voor de weg.
Hoe werken de punten bij kumite?
Een stoot of slag naar een scoregebied is yuko, 1 punt. Een trap naar het lichaam is waza-ari, 2 punten. Een trap boven het sleutelbeen is ippon, 3 punten.